وسيله اي است مانند دستگاه تايپ ،اين وسيله علاوه بر كاربردي كه در برنامه هاي نوشتاري جهت تايپ اعداد و ارقام و حروف بكار ميرود در برنامه هاي مختلف كارها و وظايف ديگري نيز به عهده ميگيرد.
يك صفحه كليد استاندارد و معمولي داراي 101 يا 102 كليد ميباشد كه معمولا" در چهار يا پنج قسمت مجزا بر روي صفحه كليد پراكنده مي باشند.
A)كليدهاي ارقامي( Number keys يا Numeric keys):

مجموعه 17 كليد سمت راست كه روي آنها اعداد و ارقام و چهار علامت اصلي رياضي ميباشد (در صورتي كه بطور متناوب با اعمال رياضي و ارقام كار داريد كليد(Num Luck) رامي فشاريد تا چراغ(Num Luck) كه در بالاي همين قسمت صفحه كليد ميباشد روشن شود و اين قسمت كليدها فعال شوند و مانند يك ماشين حساب با آن كار نماييد .كليدهاي روي آن شامل:

1)ارقام صفر تا نه

2)علامت (-) منها،(×)ضرب،(/)تقسيم،(+) جمع و (.) نشانگر مميز مي باشند.

3)كليدNum Luck كه جهت فعال نمودن كليدهاي ارقامي است ( در بالاي صفحه چراغي وجود دارد که روشن و خاموش بودن آن نشانگر فعال يا غير فعال بودن اين كليدها مي باشد.)

4)كليد Enter كه بعد از تايپ اعمالي (داده ها يا اطلاعاتی)جهت اعمال و آمادگي براي دادن اعمال بعدي رفتن به مرحله بعدی و زدن مجّدد آن جهت دريافت حاصل كار(به نوعي معادل علامت مساوي(=) است ) بکار می رود.

تمرين: برنامه ماشين حساب calculator دستگاه را اجرا نموده و مطالب بالا را مشاهده و تمرين نماييد.
start>programs>accessories>calculator

تذكر مهم: بعضي از كليدهاي بالا در صورتي كه كليدNum Luck فعال نباشد اعمال ديگري كه روي آنها مشخص شده است را انجام مي دهند . مانند كاربرد كليد هاي ويرايشي زير خواهند شد.(بالا و پايين ،سمت چپ و راست بردن Cursor (نشانگر) در صفحه، و خط در متنها و جاهاي ديگر)
كليدهاي ويرايشي(Text keys يا Edit keys)

مجموعه 13 كليد ويرايش متنها كه در رديف دوم بعد از كليدهاي ارقامي در وسط صفحه قرار دارند.كليدهاي مخصوص ويرايش و كنترل صفحه متن ميباشد و عبارتند از:

تمرين : جهت مشاهده و كار عملي با كليدهاي ويرايش ، متني را ازMy documents باز نموده و يا برنامه نوشتاري WordPad را اجرا نماييد
Start>programs>accessories>WordPad

1)چهار كليد جهت نما (arrow keys) كه جهت بالا وپايين،سمت راست و چپ بردن نشانگر ( pointer) در متن (در حالت عادي به اندازه يك كاراكتر ( حرف ) به سمت چپ و راست و يا يك خط به بالا و پائين جابجا مي نمايند ولي بهمراه (فشردن) كليد ctrl كه در روي صفحه اصلي و حروف قرار دارد شامل پرش كلمه ، پاراگراف و صفحه نمايشی مي شوند.)

كليدهاي اشاره گر(arrow keys ) شامل موارد و حالتهای زير هستند:

a) كليد فلش بالابر در متن اشاره گر را يك خط بالا ميآورد.

b) كليد فلش پايين رو در متن اشاره گر را يك خط پايين ميآورد.

c) كليد فلش راست بر در متن اشاره گر را يك حرف به سمت راست ميآورد.

d) كليد فلش چپ بر در متن اشاره گر را يك حرف به سمت چپ ميآورد.

و اما در قسمت بالای کليدهای اشاره ای (arrow keys ) کليد های زير قرار دارند.

2)كليد page up كه صفحه متن را به اندازه يك صفحه نمايشی يا مانيتور به طرف بالاميبرد.

3) كليد page down كه صفحه متن را به اندازه يك صفحه نمايشی يا مانيتور به طرف پايين می آورد.

4)كليدhome نشانگر را به اول همان خط ميبرد.

5) كليدend نشانگر را به انتهاي همان خط ميبرد.

6)كليد delete با يك بار زدن آن يك حرف سمت راست(انگليسي) نشانگر را حذف مينماييد (يا كلمه يا جمله انتخاب شده را.)

7)كليد insert جهت قرار دادن كلمه اي يا حرفي (كاراكتري) به جاي حرف يا كلمه ديگري كه انتخاب نموده ايم.

نکته مهم:

اين دكمه ها بهمراه كليد Ctrl وظايف ديگري به عهده ميگيرند.از جمله:

1)كليد page up به همراه كليد Ctrl صفحه متن را به اندازه يك صفحه چاپي به طرف بالاميبرد.

2) كليد page down به همراه كليد ctrl صفحه متن را به اندازه يك صفحه چاپي به طرف پايين ميبرد.

3)كليدhome به همراه كليد Ctrl نشانگر را به اول كل متن ميبرد.

4) كليد end به همراه كليد Ctrl نشانگر را به انتهاي كل متن ميبرد.

5) كليد فلش راست و چپ بر در متن بهمراه Ctrl اشاره گر را يك كلمه به سمت راست و يا چپ ميآورد.

6) كليد فلش بالا و پائين بر در متن بهمراه Ctrl اشاره گر را يك پاراگراف به سمت بالا يا پائين ميآورد.

و همچنين چند كليد ديگر(7-كليد pause break و8-scroll lock و9-print screen sysRq ) در روی آنها قرار دارد.
C)كليد هاي اصلي ( type keys and control keys )

مجموعه 61 كليدي كه در سمت چپ صفحه قرار دارند جهت تايپ، اعمال رياضي و كارهاي عملياتی بكار مي روند كه عبارتند از:

1)كليد Backspace كه جهت حذف يك كاراكتر(حرف) از سمت چپ نشانگر (انگليسي) به كار مي رود.

2) كليد Enter كه بعد از تايپ اعمالي (داده ها يا اطلاعاتي)جهت اعمال و آمادگي براي دادن اعمال بعدي و رفتن به مرحله بعدی می باشد و زدن مجّدد آن جهت دريافت حاصل كار و ديدن نتيجه پردازش اعمال (به نوعي معادل علامت مساوي(=) ) است.

3)كليد shift (دو عدد بوده و در سمت راست و چپ صفحه جهت راحتي انجام كار با دو دست ميباشد و كارشان يكسان است) جهت تغيير(تبديل) كارهاي صفحه كليد اصلي می باشد بدين نحو كه در صورت همراه بودن كليد shift بهمراه كليدهاي ديگر آن كليدها كار ديگري را انجام ميدهند.
مثلا به همراه حروف الفبا باعث تغيير حروف كوچك به حروف بزرگ ميشود. و با كليدهايي كه نشانگر دو عمل متفاوت ميباشند باعث فعال شدن عمل ديگر(كه در قسمت بالاي كليد مشخص شده است) ميشود.
مثلا" كليدهاي رديف اول قسمت بالا بدون shift كاراكترهاي ارقامي(= - 0 9 8 7 6 5 4 3 2 1 `) را تايپ مي نمايند.
ولي به همراه shift كاراكترهاي (+ _ ) ( * & ^ % $ # @ ! ~) را به ترتيب وارد مينمايد.

بقيه كليدها بدون shift به ترتيب ([ p o I u y t r e w q ' ; l k j h g f d s a \ / . , m n b v c x z ) مي باشند اما به همراه shift به حالت زير درميآيند.( } { P O I U Y T R E W Q " : L K J H G F D S A | ? > < M N B V C X Z) ضمنا" كليد shift در برنامه هاي مختلف مي تواند وظايف ديگري نيز به عهده بگيرد.

نکته:
جهت اطلاع افرادي كه به عملكرد كليد shift در برنامه نوشت افزاري(2000) word 97 فارسي نيازمند ميباشند :

كليدها از بالا به پايين(از سمت راست به چپ) بدون Shift به ترتيب:
= - 0 9 8 7 6 5 4 3 2 1 پ چ ج ح خ ه ع غ ف ق ث ص ض گ ك م ن ت ا ل ب ي س ش ژ / . و ئ د ذ ر ز ط ظ

كليدها از بالا به پايين(از سمت راست به چپ) به همراه كليد Shift :
+ _ ( ) × ، ^ % $ # @ ! ّ > < ؛ × ÷ ‘ إ لإ ء ُ ً َ " : / ، ـ آ لأ ى ى ٍ ِ | ؟ . , ’ ‌ لآ { } ْ ~

4)كليد هاي Ctrl , Alt( از هر كدام دو عدد بوده و در سمت راست و چپ صفحه جهت راحتي انجام كار با دو دست ميباشد و كارشان يكسان است) اين دو كليد به همراه كليدهاي ديگري آمده و كارهاي كنترلي سيستم را به عهده ميگرند.مثلا" در برنامه ويندوز Alt به همراه كليد F4 پنجره را ميبندد. يا كليد ctrl در برنامه هاي مختلف (بخصوص برنامه نوشتاري word) براي نمونه چند اعمال زير را دارد:

ctrl + x => cut ctrl + c => copy ctrl + v => paste ctrl + z => undo ctrl + o => open
ctrl + p => print ctrl + n => new ctrl + a => select all ctrl + s => save

5) كليد ما بين (Ctrl و Alt) سمت چپ يعني start كه علامت پرچم ويندوز روي آن است جهت رفتن به برنامه start در هر حالتي از پنجره ها قرار داشته باشيم مي باشد.

6) كليد choose options كه ما بين (Ctrl و Alt) سمت راست قرار دارد اگر نشانگر روی فايل يا پوشه باشد جهت انتخاب گزينه ها (مانند كليد راست ماوس ) بكار مي رود.

7) كليد Caps lock كه در سمت چپ كليد ها قرار دارد اگر روشن باشد تما مي حروف به حالت حروف بزرگ نوشته مي شود.(يعني تقريبا" كليد دائمي Shift)

8) كليد Tab اشاره گر را به اندازه 8 كاراكتر به طور سريع جلو مي برد.
D) كليد Esc :

جهت خروج از برنامه اي و يا انصراف از عملي و برگشت به صفحه قبلی استفاده مي شود.
E)كليد هاي كاربردي يا (Functional keys ):

اين 12 كليد هر كدام به تنهايي يا به همراه كليدهاي كنترلي (Ctrl يا Alt ) كارهاي خاصي را در برنامه هاي مختلف به عنوان ميانبر يا shortcut انجام مي دهند.

مثلا" F1 در اكثر برنامه ها help برنامه را اجرا ميكند. و يا F5 در اينترنت صفحه را refresh ميكند. و يا در برنامه NC كليد F10 از برنامه خارج ميشود. و يا كليد alt به همراه F4 پنجره ويندوز را ميبندد.

تذکر مهم:
کاربرد اين کليدها به تنهايی يا به همراه (Ctrl و Alt) در هر برنامه ای می تواند متغير باشد و بايد در آن برنامه به نحوه استفاده و انتخاب آنها از برنامه help کمک گرفت.

سوالي بود در همينجا بفرماييد تا پاسخ داده بشه.